Decydujesz się na deski tarasowe kompozytowe? Musisz wiedzieć, iż nie wszystkie kompozyty są tej samej jakości! Sprawdź, czym różni się kompozyt oparty na PVC od tych bazujących na PP i HDPE. Przed zakupem upewnij się jaki produkt będzie najbardziej odpowiedni do warunków panujących na Twoim tarasie.
Taras bywa przedłużeniem salonu, letnią jadalnią, miejscem na poranną kawę albo spokojną strefą odpoczynku po pracy. Może być niewielkim podestem przy drzwiach balkonowych, ale może też pełnić funkcję pełnoprawnej przestrzeni do życia na zewnątrz. Właśnie dlatego pytanie o optymalną wielkość tarasu nie ma jednej, uniwersalnej odpowiedzi. Dobry metraż zależy od liczby domowników, sposobu spędzania czasu, ustawienia mebli, wielkości działki oraz relacji tarasu z domem i ogrodem.
Za mały taras szybko zaczyna irytować. Krzesła zahaczają o ścianę, trudno przejść obok stołu, grill stoi zbyt blisko drzwi, a donice zabierają resztę wolnej przestrzeni. Zbyt duży taras również nie zawsze jest dobrym rozwiązaniem. Może wyglądać pusto, nagrzewać się latem, wymagać większych nakładów finansowych i sprawiać wrażenie oderwanego od bryły budynku. Najlepszy taras to taki, który odpowiada konkretnemu domowi, codziennym nawykom mieszkańców i realnym potrzebom, a nie przypadkowej liczbie metrów kwadratowych.
W praktyce warto myśleć nie tylko o samej powierzchni, lecz także o proporcjach. Taras powinien mieć odpowiednią szerokość, wygodne dojście, logiczne połączenie z wnętrzem i miejsce na swobodne odsunięcie krzeseł. Liczy się również to, czy ma pomieścić jedynie dwa fotele, czy duży stół rodzinny, narożnik, leżaki, donice, skrzynię ogrodową i grill. Każdy z tych elementów potrzebuje miejsca. Nie na styk, lecz z zapasem, który pozwala korzystać z tarasu bez ciągłego przestawiania wyposażenia.
Od czego zacząć planowanie metrażu tarasu?
Planowanie tarasu najlepiej rozpocząć od prostego pytania: co naprawdę będzie się tam działo? Innego metrażu wymaga taras przeznaczony wyłącznie do wypicia kawy, a innego przestrzeń, na której regularnie odbywają się rodzinne obiady. Jeżeli taras ma służyć jednej lub dwóm osobom, wystarczy czasem niewielka powierzchnia z miejscem na stolik i dwa wygodne krzesła. Gdy jednak ma pełnić funkcję jadalni na świeżym powietrzu, potrzeba znacznie więcej przestrzeni.
Dla dwóch osób komfortowy taras może mieć około 6-8 m², o ile jego kształt pozwala wygodnie ustawić meble. To powierzchnia odpowiednia na mały stolik, dwa krzesła, jedną donicę i swobodne przejście. Taras dla czteroosobowej rodziny powinien być większy. W takim przypadku rozsądnym punktem wyjścia jest około 12-16 m². Taki metraż pozwala ustawić stół, cztery krzesła i zostawić miejsce na ruch wokół mebli.
Jeśli taras ma być miejscem spotkań, grillowania i odpoczynku w większym gronie, warto rozważyć powierzchnię od 20 m² wzwyż. Nie chodzi jednak o to, by automatycznie budować jak największy taras. Ważniejsze jest dopasowanie go do funkcji. Czasem taras o powierzchni 18 m², dobrze zaplanowany i ustawny, będzie wygodniejszy niż nieregularna przestrzeń o powierzchni 25 m², na której trudno sensownie rozmieścić wyposażenie.
Duże znaczenie ma kształt. Taras wąski, nawet jeśli ma sporo metrów kwadratowych, może być mało praktyczny. Szerokość mniejsza niż 2 m zwykle ogranicza możliwości aranżacyjne. Da się tam postawić krzesła lub ławkę, ale z większym stołem będzie problem. Przy stole jadalnianym lepiej sprawdza się szerokość przynajmniej 3-3,5 m. Dzięki temu można odsunąć krzesło, wstać, przejść obok siedzącej osoby i nie ocierać się o elewację.
Warto też zwrócić uwagę na układ drzwi tarasowych. Jeśli wyjście z domu prowadzi bezpośrednio na stół, taras może wydawać się ciasny, nawet przy dobrym metrażu. Lepiej, gdy pierwsza część po wyjściu pełni funkcję komunikacyjną. Dopiero dalej można ustawić meble. To drobny detal projektowy, ale wpływa na codzienną wygodę. Swobodny ruch na tarasie jest równie ważny jak sama powierzchnia.
Taras powinien także pasować do wielkości budynku. Przy małym domu ogromna płyta tarasowa może zaburzyć proporcje. Przy dużym domu z szerokim przeszkleniem zbyt mały taras będzie wyglądał przypadkowo i nie wykorzysta potencjału połączenia wnętrza z ogrodem. Dobrym pomysłem jest spojrzenie na taras jak na zewnętrzny pokój. Skoro salon ma miejsce na sofę, stolik i przejścia, taras także potrzebuje podobnej logiki.
Taras dla różnych sposobów użytkowania
Najmniejszy praktyczny taras to zwykle przestrzeń kawowa. Taki taras nie musi być duży, ale powinien być wygodny. Dwa fotele, niewielki stolik i kilka roślin wystarczą, by stworzyć przyjemne miejsce do odpoczynku. W takim przypadku dobrze sprawdzi się powierzchnia około 6-10 m². Ważne, by nie ograniczać się wyłącznie do wymiaru mebli. Krzesło trzeba odsunąć. Do stolika trzeba podejść. Donica nie może blokować wyjścia.
Taras pełniący funkcję jadalni potrzebuje większego zapasu. Stół dla czterech osób zajmuje więcej miejsca, niż wydaje się na pierwszy rzut oka. Sam blat to dopiero początek. Do tego dochodzą krzesła, przestrzeń na ich odsunięcie i przejście za plecami siedzących osób. Dlatego przy stole czteroosobowym warto planować przynajmniej 12 m², a lepiej 14-16 m², jeśli taras ma być naprawdę komfortowy.
Dla sześciu osób powierzchnia powinna być większa. Stół rodzinny, sześć krzeseł i wygodna komunikacja wymagają zazwyczaj około 18-22 m². Gdy dodatkowo na tarasie ma stanąć grill, skrzynia na poduszki, większe donice lub parasol, lepiej przewidzieć jeszcze więcej miejsca. Parasol ogrodowy również potrzebuje przestrzeni. Jego podstawa bywa ciężka i szeroka, a źle ustawiona może przeszkadzać przy chodzeniu.
Inaczej wygląda taras wypoczynkowy. Narożnik ogrodowy, dwa fotele, stolik kawowy i leżak tworzą przyjemną strefę relaksu, lecz zajmują sporo powierzchni. Przy takim układzie warto myśleć o metrażu od 16 m². Jeżeli taras ma łączyć funkcję jadalni i salonu ogrodowego, powierzchnia około 24-30 m² może okazać się bardzo rozsądna. Pozwala wtedy wydzielić dwie strefy: jedną do jedzenia, drugą do odpoczynku.
Nie każdy potrzebuje jednak dwóch stref. W małym ogrodzie lepszy może być taras kompaktowy, ale dobrze zaprojektowany. Składany stół, ławka przy ścianie, lekkie krzesła i pionowe donice pozwalają uzyskać wygodę bez nadmiernego rozbudowywania nawierzchni. Funkcjonalność tarasu nie zawsze rośnie razem z liczbą metrów. Czasem większe znaczenie ma sprytny układ, właściwe meble i rezygnacja z elementów, które ładnie wyglądają w katalogu, ale nie pasują do życia domowników.
Trzeba też uwzględnić sezonowość. Latem taras może być używany codziennie, ale jesienią lub wczesną wiosną rzadziej. Jeżeli ma służyć przez większą część roku, przyda się miejsce na zadaszenie, promiennik ciepła, zasłony boczne albo osłony przed wiatrem. Takie dodatki również wpływają na metraż. Zadaszony taras może wymagać innego ustawienia mebli niż otwarta przestrzeń. Słupy, podpory i ściany boczne zabierają część powierzchni użytkowej, choć poprawiają komfort.
W przypadku rodzin z dziećmi warto zostawić nieco wolnego miejsca. Dzieci często traktują taras jak naturalne przedłużenie ogrodu: rozkładają zabawki, siadają na podłodze, biegają między domem a trawnikiem. Taras zaprojektowany wyłącznie pod komplet mebli może być wtedy niewygodny. Wolna przestrzeń nie jest stratą. Jest miejscem na codzienność, której nie da się zaplanować co do centymetra.
Wymiary, komunikacja i ustawienie mebli
Przy wyznaczaniu optymalnej wielkości tarasu warto posługiwać się nie tylko powierzchnią, ale też minimalnymi wymiarami użytkowymi. Sama liczba metrów kwadratowych bywa myląca. Taras o wymiarach 2 × 8 m ma 16 m², podobnie jak taras 4 × 4 m, lecz ich możliwości aranżacyjne są zupełnie inne. Kwadratowa lub zbliżona do prostokąta przestrzeń często daje większą swobodę ustawienia mebli.
Dla niewielkiej strefy kawowej dobrze sprawdzi się szerokość około 2,2-2,5 m. To pozwala postawić dwa krzesła i stolik bez wrażenia ścisku. Przy stole jadalnianym warto przyjąć więcej. Stół z krzesłami potrzebuje zwykle pasa o szerokości przynajmniej 3 m, a wygodniej 3,5 m. Gdy ktoś siedzi przy stole, druga osoba powinna móc przejść za jego plecami. Taki detal decyduje o tym, czy taras jest używany z przyjemnością, czy z lekkim napięciem.
Przy planowaniu należy doliczyć przestrzeń na odsunięcie krzesła. Zwykle przyjmuje się, że za krzesłem potrzeba około 70-90 cm. Jeśli za siedzącą osobą ma być przejście, lepiej zostawić około 100-120 cm. Podobnie wygląda sytuacja przy drzwiach tarasowych. Ich okolica nie powinna być zastawiona meblami. Wyjście z domu musi być naturalne, bez przeciskania się między stołem a donicą.
Warto narysować plan tarasu w skali. Nie musi to być profesjonalny projekt. Wystarczy kartka, miarka i podstawowe wymiary mebli. Dobrze jest zaznaczyć stół, krzesła po odsunięciu, donice, grill, skrzynię na poduszki i ciągi komunikacyjne. Taki prosty szkic często pokazuje więcej niż opis. Nagle okazuje się, że wymarzony narożnik zajmuje połowę tarasu, a duży stół uniemożliwia wygodne otwarcie drzwi.
Wielkość tarasu powinna uwzględniać także kierunek świata. Taras południowy bywa bardzo nasłoneczniony, więc przyda się miejsce na zadaszenie, markizę albo parasol. Taras zachodni jest przyjemny po południu, ale latem może mocno się nagrzewać. Taras północny daje cień, lecz może wolniej wysychać po deszczu. Te warunki wpływają na sposób użytkowania. Jeżeli na tarasie trzeba stale przestawiać parasol albo unikać nagrzanych płyt, nawet duża powierzchnia nie zapewni wygody.
Istotna jest też relacja z ogrodem. Taras nie powinien być barierą między domem a zielenią. Dobrze, gdy prowadzi z niego wygodne zejście na trawnik lub ścieżkę. Jeśli różnica poziomów jest duża, schody również zajmują miejsce. Warto je uwzględnić już przy planowaniu powierzchni. Zbyt wąskie schody, ostre krawędzie i brak miejsca przy zejściu mogą utrudniać korzystanie z ogrodu.
Materiały wykończeniowe także mają znaczenie. Duże płyty, deski kompozytowe, drewno lub kamień wpływają na odbiór powierzchni. Jasne materiały mogą optycznie powiększyć taras, ale bywają bardziej podatne na zabrudzenia. Ciemne wyglądają elegancko, lecz mocniej się nagrzewają. Jeżeli taras ma być duży, trzeba pamiętać o dylatacjach, spadkach, odwodnieniu i łatwym utrzymaniu. Wygodny taras to nie tylko miejsce na meble, ale też nawierzchnia, po której chodzi się bezpiecznie i którą da się utrzymać w dobrym stanie.
Przy większych tarasach warto unikać efektu pustego placu. Rozległa, jednolita powierzchnia przy domu może wyglądać chłodno. Pomagają rośliny, różne strefy, dywan zewnętrzny, pergola, ławka, donice lub zmiana kierunku ułożenia desek. Nie trzeba przesadzać z liczbą dodatków. Chodzi o to, aby taras miał ludzką skalę i zapraszał do korzystania.
Proporcje tarasu względem domu i ogrodu
Optymalna wielkość tarasu zależy nie tylko od potrzeb mieszkańców, lecz także od proporcji całej posesji. Na niewielkiej działce bardzo duży taras może zabrać miejsce na zieleń. Ogród straci wtedy miękkość, a przestrzeń przy domu stanie się zbyt utwardzona. Z kolei na dużej działce malutki taras może wyglądać jak przypadkowy dodatek. Najlepiej, gdy taras tworzy płynne przejście między wnętrzem a ogrodem.
W domach parterowych taras często jest naturalnym przedłużeniem strefy dziennej. Jeżeli salon i jadalnia otwierają się na ogród szerokimi przeszkleniami, taras powinien odpowiadać tej skali. Przy szerokiej elewacji dobrze wygląda taras rozciągnięty wzdłuż domu, ale nie zawsze musi mieć jednakową głębokość na całej długości. Ciekawym rozwiązaniem jest poszerzenie go w miejscu, w którym ma stanąć stół lub zestaw wypoczynkowy. Dzięki temu część komunikacyjna pozostaje lżejsza, a strefa użytkowa dostaje potrzebną przestrzeń.
Przy domach piętrowych i zwartej bryle taras może być bardziej kompaktowy. Ważne, by nie sprawiał wrażenia przyklejonego na siłę. Pomaga powtórzenie materiałów, kolorów lub linii architektonicznych. Jeżeli elewacja jest prosta, taras również może być spokojny w formie. Jeśli dom ma wyraźne podziały, wnęki albo podcienia, taras powinien je wykorzystywać. Spójność projektu poprawia odbiór nawet wtedy, gdy powierzchnia nie jest bardzo duża.
Nie należy pomijać zieleni. Czasem lepiej zmniejszyć taras o kilka metrów i zostawić miejsce na rabatę, trawy ozdobne lub niskie krzewy. Rośliny zmiękczają granicę między nawierzchnią a ogrodem. Dają cień, prywatność i poczucie przytulności. Taras otoczony zielenią może wydawać się większy, bo wzrok nie zatrzymuje się na ostrej krawędzi płyty.
Prywatność także wpływa na wybór wielkości. Jeśli taras znajduje się blisko ogrodzenia lub sąsiedniego domu, duża powierzchnia nie zawsze będzie wykorzystywana. Domownicy mogą instynktownie siadać tylko w osłoniętym fragmencie. W takiej sytuacji lepiej zaplanować mniejszą, ale przyjemniejszą strefę z pergolą, roślinami lub ażurową przesłoną. Komfort psychiczny jest równie ważny jak wymiary.
Warto również przemyśleć, czy taras ma być w całości na jednym poziomie. Czasem dwa poziomy porządkują przestrzeń: wyższy przy domu służy jako jadalnia, niższy bliżej ogrodu jako miejsce wypoczynku. Takie rozwiązanie wymaga jednak większej uwagi przy komunikacji. Schodki powinny być wygodne, dobrze widoczne i bezpieczne. Przy małych dzieciach lub osobach starszych jeden poziom zwykle będzie praktyczniejszy.
Budżet również wyznacza granice. Większy taras oznacza więcej materiału, dłuższy montaż, większą podbudowę, więcej pracy przy odwodnieniu i wyższe koszty wyposażenia. Nie warto przeznaczać całego budżetu na powierzchnię, jeśli później zabraknie środków na wygodne meble, oświetlenie czy osłonę przed słońcem. Lepiej mieć taras nieco mniejszy, ale kompletny, niż dużą nawierzchnię bez charakteru i funkcji.
Oświetlenie może zmienić sposób korzystania z tarasu. Jeżeli planujesz wieczorne kolacje, potrzebne będzie miejsce na lampy, kinkiety, oprawy w posadzce lub girlandy. Dobrze zaprojektowane światło nie wymaga dużej powierzchni, ale wymaga przemyślenia. Przy większych tarasach warto oświetlić nie tylko stół, lecz także stopnie, krawędzie i przejścia. To poprawia bezpieczeństwo oraz atmosferę.
Najczęściej zadawane pytania - FAQ
Jaka powierzchnia tarasu będzie dobra dla czteroosobowej rodziny?
Dla czteroosobowej rodziny wygodnym punktem wyjścia jest taras o powierzchni około 12-16 m². Taki metraż pozwala ustawić stół z czterema krzesłami i zachować miejsce na swobodne przejście. Jeśli na tarasie ma znaleźć się także grill, większe donice lub dodatkowe fotele, lepiej rozważyć powierzchnię bliższą 18-20 m².
Czy taras może być zbyt duży?
Tak, zbyt duży taras może być mniej przytulny, droższy w wykonaniu i trudniejszy do estetycznego zagospodarowania. Rozległa, pusta nawierzchnia często wygląda chłodno, zwłaszcza przy małym domu lub niewielkim ogrodzie. Duży taras warto dzielić na strefy, uzupełniać zielenią i projektować tak, by każda część miała konkretne zastosowanie.
Jaka szerokość tarasu jest najwygodniejsza?
Do małej strefy kawowej wystarczy zwykle szerokość około 2,2-2,5 m. Jeśli taras ma pomieścić stół jadalniany z krzesłami, lepiej zaplanować minimum 3 m, a jeszcze wygodniej 3,5 m. Dzięki temu można odsunąć krzesła, przejść za siedzącymi osobami i korzystać z przestrzeni bez ciągłego przesuwania mebli.
Czy lepiej zrobić jeden duży taras, czy kilka mniejszych stref?
To zależy od układu domu, ogrodu i stylu życia. Jeden większy taras sprawdza się przy rodzinnych posiłkach i spotkaniach. Kilka mniejszych stref może być lepszym wyborem, gdy domownicy chcą mieć osobne miejsce na kawę, leżaki lub grill. Ważne, aby każda strefa była wygodnie połączona z domem i nie zabierała zbyt dużo zieleni.
Jak sprawdzić, czy planowany taras nie będzie za mały?
Najprościej narysować jego plan w skali i zaznaczyć wszystkie meble wraz z miejscem potrzebnym do odsunięcia krzeseł. Warto dodać donice, grill, skrzynię na poduszki oraz przejścia. Jeśli na rysunku ciągi komunikacyjne są wąskie albo drzwi prowadzą prosto na meble, taras prawdopodobnie wymaga korekty wymiarów lub prostszego wyposażenia.